Formularz IN‑1 – informacja o nieruchomościach i obiektach budowlanych to podstawowy druk, na którym osoba fizyczna zgłasza gminie nabycie, zbycie lub zmianę sposobu wykorzystania nieruchomości na potrzeby podatku od nieruchomości. To jedyny przewidziany w przepisach sposób zgłoszenia powstania lub wygaśnięcia obowiązku podatkowego w tym podatku.
Poniżej znajdziesz kompletny przewodnik: dla kogo jest IN‑1, kiedy trzeba go złożyć, szczegółową instrukcję wypełnienia krok po kroku, najczęstsze pytania i odpowiedzi oraz link do oficjalnego formularza.
1. Czym jest formularz IN‑1?
IN‑1 – informacja o nieruchomościach i obiektach budowlanych to urzędowy druk, na którym osoba fizyczna przekazuje gminie dane dotyczące:
- gruntów,
- budynków lub ich części,
- budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej.
Na podstawie informacji z IN‑1 wójt, burmistrz lub prezydent miasta wymierza podatek od nieruchomości w decyzji (nakazie płatniczym).
Warto podkreślić:
- IN‑1 dla osób fizycznych – osoby prawne składają deklaracje DN‑1;
- to nie „deklaracja IN‑1” – prawidłowa nazwa to „informacja” IN‑1;
- wzór ujednolicony w całej Polsce – na podstawie rozporządzenia Ministra Finansów z 30 maja 2019 r.
2. Dla kogo jest formularz IN‑1?
Formularz IN‑1 składa każda osoba fizyczna, która:
- nabyła nieruchomość – grunt, lokal, budynek lub udział we współwłasności, niezależnie od celu (prywatny lub działalność gospodarcza);
- wybudowała nowy budynek lub budowlę – np. dom, halę, wiatę związaną z działalnością;
- rozpoczęła wykorzystywanie części nieruchomości na działalność gospodarczą – zmieniając sposób opodatkowania (np. pokój w mieszkaniu na biuro, garaż na magazyn);
- zakończyła używanie nieruchomości do działalności gospodarczej – np. zamknięcie firmy w domu;
- zbyła nieruchomość – sprzedaż, darowizna, zniesienie współwłasności, wygaśnięcie użytkowania wieczystego;
- zyskała lub utraciła prawo do zwolnienia – np. zmiana przeznaczenia gruntu lub spełnienie/utrata warunków ulgi.
Obowiązek złożenia informacji dotyczy:
- właścicieli,
- współwłaścicieli,
- użytkowników wieczystych,
- posiadaczy samoistnych,
- niekiedy posiadaczy zależnych (np. dzierżawca gruntu gminnego – w określonych sytuacjach).
Dotyczy to zarówno osób fizycznych nieprowadzących działalności, jak i prowadzących działalność gospodarczą – kluczowe jest, że podatnikiem jest osoba fizyczna.
3. Kiedy trzeba złożyć IN‑1? Terminy i moment powstania obowiązku
3.1. Podstawowy termin – 14 dni
IN‑1 trzeba złożyć w ciągu 14 dni od dnia, w którym powstały okoliczności powodujące powstanie lub wygaśnięcie obowiązku podatkowego, w szczególności:
- nabycie nieruchomości (np. podpisanie aktu notarialnego),
- sprzedaż nieruchomości,
- zakończenie budowy budynku lub budowli,
- rozpoczęcie/zakończenie wykorzystywania na działalność gospodarczą,
- powstanie/utrata prawa do zwolnienia.
To 14 dni na złożenie informacji, a nie na powstanie obowiązku podatkowego – ten powstaje lub wygasa zgodnie z zasadami ustawowymi.
3.2. Kiedy powstaje obowiązek podatkowy?
Dla najczęstszych zdarzeń obowiązujących w podatku od nieruchomości obowiązują poniższe zasady:
| Zdarzenie | Moment powstania/wygaśnięcia obowiązku | Przykład |
|---|---|---|
| nabycie nieruchomości | pierwszy dzień miesiąca następującego po miesiącu nabycia | zakup 10 marca → obowiązek od 1 kwietnia |
| wybudowanie budynku | od 1 stycznia roku następującego po roku zakończenia budowy | zakończenie budowy w 2026 r. → obowiązek od 1 stycznia 2027 r. |
| zbycie nieruchomości | z końcem miesiąca, w którym nastąpiła sprzedaż/darowizna | sprzedaż 15 czerwca → wygaszenie obowiązku z końcem czerwca |
W praktyce przy nowych budynkach organy mogą brać pod uwagę datę zakończenia budowy lub rozpoczęcia użytkowania – zawsze sprawdź lokalne wytyczne gminy.
3.3. Do kogo składa się IN‑1?
Informację IN‑1 składa się do wójta, burmistrza lub prezydenta miasta właściwego ze względu na położenie nieruchomości.
Jeśli masz kilka nieruchomości w różnych gminach, składasz oddzielny IN‑1 w każdej gminie.
Formularz można złożyć następującymi kanałami:
- osobiście w urzędzie gminy/miasta,
- pocztą (list polecony),
- elektronicznie (np. ePUAP, systemy gmin, formularz on‑line gdzie dostępny).
Złożenie samego IN‑1 jest bezpłatne; płatna może być tylko opłata skarbowa od pełnomocnictwa (17 zł), jeśli działa pełnomocnik.
4. Załączniki do IN‑1 – ZIN‑1, ZIN‑2, ZIN‑3
Do formularza IN‑1 przewidziano trzy standardowe załączniki dla osób fizycznych:
- ZIN‑1 – dane o przedmiotach opodatkowania podlegających opodatkowaniu (szczegółowe powierzchnie gruntów i budynków, sposób wykorzystania, przeznaczenie itp.);
- ZIN‑2 – dane o przedmiotach zwolnionych z podatku od nieruchomości (np. zwolnienia ustawowe lub lokalne uchwały rady gminy);
- ZIN‑3 – dane osobowe współwłaścicieli lub współużytkowników wieczystych nieruchomości.
Zasady ich stosowania:
- jeśli zgłaszasz nieruchomości opodatkowane – składasz IN‑1 + ZIN‑1,
- jeśli część nieruchomości jest zwolniona – dodatkowo ZIN‑2,
- jeśli nieruchomość jest we współwłasności kilku osób – dodatkowo ZIN‑3 z danymi wszystkich współwłaścicieli.
5. Jak wypełnić IN‑1 krok po kroku
Układ sekcji jest ujednolicony rozporządzeniem – poniżej ogólna instrukcja na podstawie typowego wzoru.
5.1. Część A – miejsce i cel składania informacji
W części A wskaż podstawowe informacje o druku:
- A.1. miejsce składania informacji – wpisz nazwę organu podatkowego, np. „Prezydent Miasta Warszawy”, „Wójt Gminy X”, „Burmistrz Miasta Y”;
- A.2. cel złożenia formularza – zaznacz „złożenie informacji” (pierwsze złożenie) lub „korekta informacji” (poprawiasz wcześniej złożony druk);
- A.3. okres powstania obowiązku – podaj miesiąc i rok, od których powstał obowiązek podatkowy zgodnie z zasadami z pkt 3.2.
5.2. Część B – dane podatnika (osoby fizycznej)
W tej części wpisujesz swoje dane identyfikacyjne zgodnie z dokumentem tożsamości i ewidencją ludności:
- B.1. typ podatnika – zaznaczasz, że jesteś osobą fizyczną;
- B.2. dane identyfikacyjne – wpisujesz PESEL lub NIP zgodnie z zasadami poniżej:
- PESEL – dla osób nieprowadzących działalności gospodarczej, niezarejestrowanych jako podatnicy VAT oraz objętych rejestrem PESEL;
- NIP – dla osób prowadzących działalność gospodarczą lub zarejestrowanych jako podatnicy VAT;
- dodatkowo – podaj imię i nazwisko, imię ojca i matki (jeśli wymagane), datę urodzenia.
- B.3. adres zamieszkania podatnika – uzupełnij:
- kraj, województwo, powiat, gmina,
- ulica, nr domu, nr lokalu,
- miejscowość, kod pocztowy, poczta.
5.3. Część C – adres do korespondencji (jeśli inny niż zamieszkania)
Jeśli chcesz, aby urząd kierował pisma gdzie indziej, wpisz adres korespondencyjny. Jeżeli jest taki sam jak adres zamieszkania, zaznacz odpowiednie pole (jeśli występuje w formularzu).
5.4. Część D – dane pełnomocnika (jeśli występuje)
Gdy działa za ciebie pełnomocnik, podaj następujące dane:
- imię i nazwisko lub nazwę firmy,
- PESEL/NIP,
- adres,
- rodzaj pełnomocnictwa.
Pamiętaj: złożenie pełnomocnictwa może wiązać się z opłatą skarbową 17 zł (z wyjątkami przewidzianymi w przepisach).
5.5. Część E – informacje ogólne o nieruchomościach
Wskaż w niej m.in.:
- rodzaj prawa do nieruchomości: właściciel, współwłaściciel, użytkownik wieczysty, posiadacz zależny itp.,
- liczbę załączników ZIN‑1, ZIN‑2, ZIN‑3,
- liczbę nieruchomości (pozycji), które zgłaszasz.
Jeżeli posiadasz kilka różnych nieruchomości w tej samej gminie, możesz ująć je w jednej informacji IN‑1, a szczegóły wykazać w załącznikach. Przy współwłasności dołącz ZIN‑3 z danymi wszystkich współwłaścicieli.
5.6. Część F – informacje o przedmiotach opodatkowania (odsyła do załączników)
W formularzu głównym wskaż, które załączniki dołączasz:
- ZIN‑1 – dla przedmiotów opodatkowanych,
- ZIN‑2 – dla przedmiotów zwolnionych,
- ZIN‑3 – dla współwłaścicieli.
Szczegółowe dane o powierzchniach i sposobie wykorzystania wpisujesz w odpowiednich załącznikach.
5.7. Załącznik ZIN‑1 – przedmioty opodatkowane
W ZIN‑1 wpisujesz dokładne dane o gruntach, budynkach i budowlach podlegających opodatkowaniu. Najczęściej obejmuje on następujące tabele:
- Grunty – powierzchnia w m²/ha w podziale m.in. na:
- grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej,
- grunty pod budynkami mieszkalnymi,
- pozostałe grunty,
- grunty objęte różnymi stawkami podatkowymi (np. uchwała rady gminy).
- Budynki lub ich części – powierzchnia użytkowa w m² w podziale m.in. na:
- budynki mieszkalne,
- budynki związane z działalnością gospodarczą,
- budynki pozostałe (np. garaże niezwiązane z działalnością),
- budynki zajęte na określone cele (np. prowadzenie działalności, świadczenie usług).
- Budowle – w przypadku budowli związanych z działalnością gospodarczą wykazujesz wartość na 1 stycznia roku podatkowego, zaokrągloną do pełnych złotych.
Powierzchnie i wartości wpisuj zgodnie z instrukcją formularza – powierzchnie najczęściej do 1 m², kwoty do pełnych złotych.
5.8. Załącznik ZIN‑2 – przedmioty zwolnione
ZIN‑2 służy do wykazania tych części nieruchomości, które są zwolnione z podatku od nieruchomości. Przykładowo:
- grunty, co do których ustawa przewiduje zwolnienie,
- nieruchomości objęte uchwałami rady gminy o zwolnieniach,
- części budynków wykorzystywane na cele objęte zwolnieniem.
Wpisujesz tu – analogicznie jak w ZIN‑1:
- rodzaj gruntu/budynku/budowli,
- powierzchnię lub wartość,
- podstawę zwolnienia (np. artykuł ustawy, numer uchwały rady gminy).
5.9. Załącznik ZIN‑3 – współwłaściciele
W ZIN‑3 podajesz dane wszystkich osób, które są współwłaścicielami (lub współużytkownikami wieczystymi) tej samej nieruchomości:
- imię i nazwisko,
- PESEL/NIP,
- adres zamieszkania,
- rodzaj posiadanego udziału (np. 1/2, 1/4 itp.).
Każdy współwłaściciel jest podatnikiem podatku od nieruchomości – gmina może wysłać jedną decyzję na wszystkich lub odrębne decyzje.
5.10. Część G – oświadczenia i podpis
Na końcu informacji IN‑1 wpisujesz datę wypełnienia i składasz czytelny podpis. Przy wysyłce elektronicznej użyj kwalifikowanego podpisu elektronicznego, profilu zaufanego lub innego narzędzia akceptowanego przez urząd (np. ePUAP). Podpis składa podatnik lub jego pełnomocnik.
6. Praktyczne wskazówki przy wypełnianiu IN‑1
- zabierz dokumenty źródłowe – akt notarialny, postanowienie o nabyciu spadku lub akt poświadczenia dziedziczenia, umowy dzierżawy/najmu, decyzje administracyjne (np. pozwolenie na budowę/użytkowanie), a także dane o powierzchniach i przeznaczeniu nieruchomości,
- sprawdź uchwałę swojej gminy o stawkach, definicjach i lokalnych zwolnieniach – może wpływać na kwalifikację gruntów i budynków,
- w razie wątpliwości co do kwalifikacji (np. czy powierzchnia jest związana z działalnością) skonsultuj się z urzędem lub doradcą podatkowym,
- zauważyłeś błąd po złożeniu? złóż korektę (zaznacz „korekta informacji” w części A).
7. Najczęściej zadawane pytania (FAQ)
7.1. Czy muszę składać IN‑1 po zakupie mieszkania na własne cele mieszkaniowe?
Tak. Każda osoba fizyczna, która nabyła mieszkanie, grunt lub budynek, musi złożyć IN‑1 do właściwego organu gminy w terminie 14 dni od dnia nabycia – także wtedy, gdy nieruchomość będzie używana wyłącznie prywatnie.
7.2. Kto płaci podatek od nieruchomości – sprzedający czy kupujący?
Obowiązek podatkowy powstaje po stronie aktualnego właściciela. Sprzedający płaci podatek do końca miesiąca, w którym zbył nieruchomość; kupujący – od miesiąca następnego (dla nowych budynków – zgodnie z zasadami z pkt 3.2). Obie strony składają własną informację IN‑1.
7.3. Czy muszę składać IN‑1 co roku?
Nie. IN‑1 składasz raz przy nabyciu lub powstaniu obowiązku, a później tylko w razie zmiany mającej wpływ na podatek (np. rozbudowa, zmiana sposobu użytkowania, sprzedaż). Jeśli nic się nie zmienia – nie składasz nowej informacji.
7.4. Czy przedsiębiorca również składa IN‑1?
Tak, jeżeli jest osobą fizyczną (np. JDG). Osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą składają IN‑1 dla posiadanych nieruchomości (zarówno prywatnych, jak i wykorzystywanych w działalności). Osoby prawne składają DN‑1.
7.5. Co jeśli spóźnię się z IN‑1?
Możliwy jest mandat lub grzywna za niezłożenie informacji lub złożenie po terminie. Najlepiej złożyć IN‑1 jak najszybciej; w razie spóźnienia dołącz krótkie wyjaśnienie. Często urząd ogranicza się do prawidłowego ustalenia podatku.
7.6. Czy muszę składać IN‑1 przy dziedziczeniu nieruchomości?
Tak. Po nabyciu spadku z nieruchomością spadkobierca składa IN‑1 w terminie 14 dni od uprawomocnienia się postanowienia sądu o stwierdzeniu nabycia spadku lub zarejestrowania aktu poświadczenia dziedziczenia.
7.7. Czy IN‑1 mogę złożyć elektronicznie?
W wielu gminach – tak. Możliwe drogi:
- platforma ePUAP – sprawa „IN‑1 – realizacja obowiązku podatkowego w podatku od nieruchomości”,
- systemy lokalne (np. „Przyjazne Deklaracje”),
- formularze on‑line dostępne na stronach gmin.
Sprawdź na stronie urzędu swojej gminy, jakie kanały elektroniczne są dostępne.
7.8. Na podstawie czego urząd oblicza podatek?
Urząd gminy korzysta z:
- danych zawartych w IN‑1 i załącznikach ZIN‑1/ZIN‑2/ZIN‑3,
- stawek podatku ustalonych w uchwale rady gminy (w granicach limitów Ministra Finansów),
- ewentualnych zwolnień ustawowych i lokalnych.
Na tej podstawie wydaje decyzję podatkową, którą doręcza podatnikowi.
7.9. Czy muszę dołączać kopię aktu notarialnego?
Gminy często proszą o okazanie dokumentu nabycia (akt notarialny, postanowienie sądu, umowa dzierżawy itp.) przy składaniu IN‑1. Zwykle dokumenty te są do wglądu jako pomocnicze; praktyka może się różnić między gminami.
8. Gdzie znaleźć i pobrać formularz IN‑1?
Aktualny, obowiązujący wzór formularza IN‑1 – informacja o nieruchomościach i obiektach budowlanych (oraz załączniki ZIN‑1, ZIN‑2, ZIN‑3) znajdziesz w oficjalnym serwisie Ministerstwa Finansów w zakładce formularzy do podatków lokalnych.
Formularze – podatki lokalne (w tym IN‑1) – https://www.podatki.gov.pl/podatki-lokalne/formularze-podatki-lokalne/
Na tej stronie pobierzesz aktualny wzór IN‑1 do wydruku oraz inne druki związane z podatkami lokalnymi (np. podatek rolny, leśny, deklaracje DN‑1). Dodatkowo formularze publikują także poszczególne gminy (BIP) i niektóre portale podatkowe.
